10.09.2021, 11:21

Kiralık konut yok, vatandaş ev alma gücünü kaybetti…

Bir yandan gelir dağılımı adaletsizliği, diğer taraftan da konut fiyatlarında ve kiralardaki “aşırı” artış; vatandaşın konut sahibi olma gücünü kaybetmesine yol açtı ve kiralık ev bulmasına uygun ekonomik ortamı da olanaksız hale getirdi.

Bunun temel nedeni; insanların her geçen gün biraz daha alım gücünü kaybederek fakirleşmesi, inşaat sektöründeki “fahiş” fiyat artışı ve devletin konut politikasındaki plansızlığı, öngörüsüzlüğü, yanlış sosyal ve ekonomik tercihleridir.

Böylece; konuta erişimin neredeyse “olanaksız” hale gelmesi; sosyal bunalıma davetiye çıkarmaktadır.

Oysa; sosyal devletin temel görevlerinden biri de, konut üretimini özendirerek, kolaylaştırarak insanların “barınma” ihtiyacını karşılamaktır.

Bu arada; milli gelir içindeki doğrudan payı yüzde 5-6 arasında olan ve 200’den fazla sektörü de direkt ya da dolaylı etkileyen inşaat sektörünün ekonomi içindeki payı yüzde 30, istihdamdaki payı da yüzde 7’dir.

Öte yandan; uygulanan “yanlış” konut politikası, girdi fiyatlarındaki “fahiş” artış ve maliyet artışı; konut üretiminin azalmasına ve üretilen konutların da “alım gücü”nü aşması nedeniyle “stok”a dönüşmesi sonucunu doğurmaktadır.

Çimentoda yıllık fiyat artışı yüzde 120-150, demir çelik de yüzde 110 olurken kerestenin ton fiyatı da 1000 dolara yükseldi.

Konut fiyatları yüzde 60-70 oranında arttı, kiralar ise ikiye katlandı.

Bu tablo; konut sektöründe yaşanan bunalımı, vatandaşın da ev alma ve kirada oturma gücünü önemli ölçüde yitirdiğini gösteriyor.

Konuta erişim gücünü kaybeden, kiralardaki “kontrolsüz” artış nedeniyle de kiralık ev bulamayan insanlar; devleti de yanlarında göremeyince psikolojik bunalıma sürükleniyorlar.

Özellikle; büyük kentlerde hızla yayılan konut projeleri dolayısıyla, inşaat yapılabilir alanlar azalmış, faiz ve enflasyondaki artış nedeniyle inşaat m2 birim maliyetleri artmış, arsa fiyatları fahiş derecede yükselmiş ve yap-satçı diye tabir edilen müteahhitler konut inşa etmek için kimi yerde sorumsuzca yüzde 50-80’e varan oranda kat karşılığı sözleşme yapıp, bu maliyetleri çıkarıp üzerine kar etmek için birbirleriyle amansız bir rekabete girmiştir.

Yükselen konut fiyatları ve faiz oranlarında psikolojik sınırın yüzde 1 oranının üzerine çıkması, bankaların çeşitli isimler altında masraflar alması konuta olan talebi düşürmüş, konut sektörü kısmen durgunluğa girmiştir. Bu arada; son 10 yılda yüksek karlılığa sahip olduğu düşünülen konut sektörüne işi bilen veya bilmeyen birçok kişi sağlıksız, kalitesiz ve sosyal alanı olmayan bir devlet büyüğümüzün dediği gibi ucube konutlar üretmeye başlamıştır.

15 MİLYON KİŞİ, PSİKİYATRİ KLİNİKLERİNE BAŞVURDU

Sağlık Bakanı Dr.Fahrettin Koca, TBMM’ye sunulan “soru önergesi”ne verdiği cevap da; “son 3 yılda, 12 milyon 272 bin kişinin antidepresan ilaç aldığını, 60 milyon 911 bin kişiye sinir sistemi ilacı reçete edildiğini ve 15 milyon 405 bin kişinin de psikiyatri kliniklerine başvurduğunu” açıkladı.

Bu tablo; Türk toplumunun ruh sağlığının bozulduğunu, bunun nedenlerinin de ekonomik ve sosyal sorunlar olduğunu gösteriyor.

Beslenme ve barınma ihtiyacının karşılanamaması, refah düzeyinin düşmesi, geçim zorluğu, iş yaşamındaki iflaslar, “depresif” bir toplum oluşumuna yol açıyor.

İnsanların ruh sağlığının bozulmasında ve “depresif” topluma dönüşmesinde; artan konut fiyatları nedeniyle ev sahibi olma hayalinin belirsiz bir geleceğe ertelenmiş olması, kiralık ev bulmada yaşanan zorluklar ve kiraların da “kontrolsüz” bir şekilde artması; önemli faktörlerden biridir.

Barınma ihtiyacı; insanlık tarihi boyunca, ihtiyaç sıralamasında beslenmeyle birlikte ilk sırayı almaktadır.

Bu nedenle; konut ihtiyacını karşılamak, devletin en öncelikli görevi olmalıdır.

ÇÖZÜM NE?

İnsanların konuta olan ihtiyaçlarını gidermenin ve konuta erişimini kolaylaştırmanın yolu; devletin konut politikasını yeniden gözden geçirerek değiştirmesi ve inşaat sektöründe “rant” değil; sosyal politikayı öncelemesidir.

Bu bağlamda, konut kooperatifleri desteklenmeli ve her türlü  vergiden, KDV’den muaf tutulmalı, kooperatifler için imarlı, alt yapılı arsa üretilmelidir.

Kentsel dönüşüme öncelik verilerek dönüştürülecek konut sahiplerine olan destekler artırılmalıdır. 

Toplu Konut İdaresi (TOKİ); kuruluş amacına geri dönmeli, konut kooperatiflerine maliyetin yüzde 70-80’i kadar uzun vadeli; düşük faizli ve konutların bitiminden itibaren ilk üç yılı ödemesiz olmak üzere kredi vermelidir.

Öte yandan, depremde İzmir’de yıkılan konutların yerine inşa edilecek konutlar hızla bitirilerek  hak sahiplerine teslim edilmelidir.

Ayrıca; fay hatları üzerinde bulunan İzmir’de, riskli konutların envanteri tamamlanarak bu bölgelerde kentsel dönüşüme öncelik verilmelidir.

Bu arada; Çevre ve Şehircilik Bakanlığı’nın yanında Belediyeler de, kooperatifler için planlı, altyapılı arsa üretimine öncelik vermelidir.

Ege-Koop’un İzmir’i çevreleyen 32 bin konuttan oluşan fiziki ve sosyal altyapılı, yeşil çevre dokulu, depreme dayanıklı çağdaş mahalleleri ve EVKA’ları biran için “yok” varsayarsak; İzmir’in nasıl bir görünüme sahip olduğunu düşünebiliyor musunuz?

Sonuç olarak: Konut sektöründe yaşanan sorunlar; ekonominin tümünü olumsuz etkiliyor, sosyal dengeleri bozuyor. Devlet; konutu stratejik sektör kabul ederek yeni bir politika üretmelidir.

Yorumlar (0)
banner83
25
parçalı az bulutlu
banner84
banner82
Namaz Vakti 22 Mayıs 2022
İmsak 04:06
Güneş 05:48
Öğle 13:13
İkindi 17:05
Akşam 20:28
Yatsı 22:03
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Trabzonspor 38 81
2. Fenerbahçe 38 73
3. Konyaspor 38 68
4. Başakşehir 38 65
5. Alanyaspor 38 64
6. Beşiktaş 38 59
7. Antalyaspor 38 59
8. Karagümrük 38 57
9. Adana Demirspor 38 55
10. Sivasspor 38 54
11. Kasımpaşa 38 53
12. Hatayspor 38 53
13. Galatasaray 38 52
14. Kayserispor 38 47
15. Gaziantep FK 38 46
16. Giresunspor 38 45
17. Rizespor 38 36
18. Altay 38 34
19. Göztepe 38 28
20. Ö.K Yeni Malatya 38 20
Takımlar O P
1. Ankaragücü 36 70
2. Ümraniye 36 70
3. Bandırmaspor 36 62
4. İstanbulspor 36 60
5. Erzurumspor 36 58
6. Eyüpspor 36 57
7. Samsunspor 36 51
8. Boluspor 36 50
9. Manisa Futbol Kulübü 36 49
10. Tuzlaspor 36 49
11. Denizlispor 36 49
12. Keçiörengücü 36 48
13. Gençlerbirliği 36 48
14. Altınordu 36 45
15. Adanaspor 36 45
16. Kocaelispor 36 44
17. Bursaspor 36 44
18. Menemen Belediyespor 36 38
19. Balıkesirspor 36 12
Takımlar O P
1. M.City 38 93
2. Liverpool 38 92
3. Chelsea 38 74
4. Tottenham 38 71
5. Arsenal 38 69
6. M. United 38 58
7. West Ham United 38 56
8. Leicester City 38 52
9. Brighton 38 51
10. Wolverhampton Wanderers 38 51
11. Newcastle 38 49
12. Crystal Palace 38 48
13. Brentford 38 46
14. Aston Villa 38 45
15. Southampton 38 40
16. Everton 38 39
17. Leeds United 38 38
18. Burnley 38 35
19. Watford 38 23
20. Norwich City 38 22
Takımlar O P
1. Real Madrid 38 86
2. Barcelona 37 73
3. Atletico Madrid 37 68
4. Sevilla 37 67
5. Real Betis 38 65
6. Real Sociedad 37 62
7. Villarreal 37 56
8. Athletic Bilbao 37 55
9. Valencia 38 48
10. Osasuna 38 47
11. Celta Vigo 38 46
12. Rayo Vallecano 38 42
13. Elche 38 42
14. Espanyol 38 42
15. Getafe 38 39
16. Mallorca 38 39
17. Granada 38 38
18. Cadiz 38 37
19. Levante 38 35
20. Deportivo Alaves 38 32