Türkiye’nin dört bir yanında 'HABAŞ’ isyanı: Artık çalışırken ölmek istemiyoruz!

İzmir Aliağa’daki HABAŞ Demir Çelik Fabrikası’nda 18 işçinin yaşamını yitirdiği patlamanın ardından tepkiler büyüyor. İstanbul’un Şişli ve Zeytinburnu ilçeleri ile Balıkesir’in Edremit ilçesinde düzenlenen eylemlerde, iş cinayetlerinin sorumlularının hesap vermesi ve çalışma koşullarının iyileştirilmesi talep edildi.

İSTANBUL-ŞİŞLİ

“ARTIK ÇALIŞIRKEN ÖLMEK İSTEMİYORUZ”

İzmir’in Aliağa ilçesinde bulunan HABAŞ Demir Çelik Fabrikası’nda 18 işçinin yaşamını yitirdiği, 14 işçinin yaralandığı patlamaya tepkiler sürüyor. İstanbul Emek, Barış ve Demokrasi Güçleri, İstanbul Şişli’de bulunan Cevahir AVM önünde bir araya gelerek iş cinayetlerine tepki gösterdi. Açıklamada, HABAŞ’ta yaşanan patlamanın ardından fabrikanın geçmişindeki işçi ölümlerine dikkat çekilerek Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı’na denetimlerin ve alınan önlemlerin akıbeti soruldu.

“SON 10 YILDA EN AZ 11 İŞÇİ YAŞAMINI YİTİRDİ”

İstanbul Emek, Barış ve Demokrasi Güçleri tarafından yapılan açıklamada, HABAŞ’ın ilk kez işçi ölümleriyle gündeme gelmediği belirtildi. Açıklamada, “Dünkü katliamdan önceki son 10 yılda aynı fabrikada en az 11 işçi hayatını kaybetti. Bugün katledilen 18 işçiyle birlikte HABAŞ, işçilerin canı pahasına üretim yapan bir ölüm fabrikasına dönüştü” ifadeleri kullanıldı.

Fabrikada geçmişte yaşanan patlamalara ve iş kazalarına rağmen gerekli önlemlerin alınıp alınmadığını soran emekçiler, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı’na şu soruları yöneltti:

“Bu fabrika kaç kez denetlendi? Denetimlerde hangi eksiklikler tespit edildi? Geçmişte yaşanan patlamalardan sonra hangi yaptırımlar uygulandı? İşçilerin can güvenliği için hangi önlemler alındı?”

“PATRONLAR VE KAMU GÖREVLİLERİ HESAP VERSİN”

Açıklamada, iş cinayetlerinin ardından soruşturma başlatılmasının ve gözaltı işlemlerinin tek başına yeterli olmadığı belirtilerek işçi sağlığı ve güvenliği önlemlerinin bağımsız biçimde denetlenmesi gerektiği vurgulandı.

Soma, Ermenek, İliç ve Dilovası’ndaki iş cinayetlerine de dikkat çekilen açıklamada, “İşçiler ölürken patronların servetlerine servet kattığı, üretimin bütün yükünü işçilerin sırtına yıkan, işçilerin yaşam hakkını maliyet hesabına indirgeyen bu düzen değişmeden iş cinayetleri son bulmayacak” denildi.

İstanbul Emek, Barış ve Demokrasi Güçleri, HABAŞ’taki patlamanın bütün yönleriyle aydınlatılmasını, işçi ölümlerinde sorumluluğu bulunan patronlar ve kamu görevlilerinin hesap vermesini, fabrikadaki geçmiş iş cinayetleri ve ihmallerin açığa çıkarılmasını istedi. Açıklama, “Artık yeter! Çalışırken ölmek istemiyoruz” sözleriyle sona erdi.

ZEYTİNBURNU

“HABAŞ’IN KASASI İŞÇİ KANIYLA DOLU”

Halkevleri, Devrimci Hareket, Umut-Sen, Kızıl Parti, Öğrenci Kolektifleri, Devrimci Gençlik Dernekleri ve Gençlik Komiteleri, HABAŞ’ın Zeytinburnu’ndaki binası önünde eylem yaptı. Eylemde “Ölüm düzenini yıkacağız”, “Patronlar yakıyor, devlet koruyor” ve “İşçiler ölürken patronlara huzur yok” sloganları atılırken, “HABAŞ’ın kasası işçi kanıyla dolu, hesap vereceksiniz” yazılı pankart taşındı.

Eylemde söz alan kurum temsilcileri, iş cinayetlerinin münferit olmadığını, patronların kâr hırsı ve denetimsizlik nedeniyle işçilerin yaşamını yitirdiğini söyledi. 

İş cinayetlerinin arkasında aşırı üretim, patronların kâr hırsı ve denetimsizliğin bulunduğu belirtilen açıklamada, taşeronlaştırma ve güvencesiz çalışma düzenine de tepki gösterildi.

YEDİ TALEP SIRALANDI

Basın açıklamasında HABAŞ’taki patlama ve işçi ölümlerinin tüm yönleriyle soruşturulması, ihmallerin açığa çıkarılması, HABAŞ patronunun, işveren vekillerinin ve sorumlu kamu görevlilerinin hesap vermesi istendi. Açıklamada ayrıca Türk Metal’in sorumluluğunu yerine getirmesi, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan’ın istifa etmesi, fabrikada ve Aliağa’daki ağır sanayi tesislerinde bağımsız denetim yapılması, taşeronlaştırmaya son verilmesi ve işçilerin örgütlenme ile üretimi durdurma haklarının güvence altına alınması talepleri sıralandı.

BALIKESİR-EDREMİT

“KAZA DEĞİL, BU BİR CİNAYET”

Edremit Emek ve Demokrasi Platformu da HABAŞ’ta yaşanan patlamayı protesto etmek amacıyla Cumhuriyet Meydanı’nda basın açıklaması yaptı. Eğitim Sen, DİSK Dev Emekli-Sen, Emek Partisi, SOL Parti, DEM Parti, Türkiye İşçi Partisi (TİP) ve Yeni Parti’nin katıldığı açıklama, platform yürütmesi adına Eğitim Sen tarafından okundu.

Açıklamada, HABAŞ’ta yaşananların iş kazası değil, işçinin canını değil patronun kârını esas alan çalışma düzeninin sonucu olduğu belirtildi. SGK verilerine göre Türkiye’de son 10 yılda 5 milyon 164 binin üzerinde iş kazası yaşandığı ve 15 bin 650 işçinin hayatını kaybettiği hatırlatıldı. HABAŞ’ta da son üç hafta içinde üç ayrı ölümlü olay yaşandığına dikkat çekildi.

Taşeron sisteminin güvencesizliği, denetimsizliği ve ağır çalışma koşullarını derinleştirdiği ifade edilen açıklamada, işçi sağlığı ve iş güvenliği önlemlerinin patronların insafına bırakılamayacağı vurgulandı.

Platform, patlamanın işçilerin ve meslek odalarının katılacağı bağımsız bir heyet tarafından araştırılmasını, sorumluların yargılanmasını, denetim sonuçlarının açıklanmasını, taşeron sisteminin kaldırılmasını ve bütün işçilerin kadroya alınmasını istedi.

Basın açıklamasında “İş emek cinayet bu düzen böyle gitmeyecek”, “Kaza değil bu bir cinayet”, “Kader değil bu bir katliam”, “Katiller belli, hesap sorulsun” ve “Yaşasın örgütlü mücadelemiz” sloganları atıldı. Açıklama, işçi sağlığı ve güvenliğinin bir lütuf değil hak olduğu vurgusuyla sona erdi.