Hekim Birliği’nden BHK tepkisi: Çalışma barışını zedeliyor

Ek ödemenin sağlık profesyonellerinin sunduğu hizmet ve emeğin karşılığını oluşturan mali haklardan biri olduğunu vurgulayan sendika, Anayasa’nın 35’inci maddesindeki mülkiyet hakkına dikkat çekti. Anayasa Mahkemesi’nin döner sermaye ek ödemesini mülkiyet hakkı kapsamında değerlendirdiğini hatırlatan Hekim Birliği, ek ödeme hesabını etkileyen kuralların açık, öngörülebilir ve denetlenebilir olması gerektiğini kaydetti.

Kişiye özel hesaplama çağrısı

BHK Usul ve Esasları’nda hesaplama formüllerinin yer aldığını ancak kullanılan verilerin, parametrelerin ve kişiye özgü sonuçların sağlık profesyonellerince anlaşılabilir biçimde açıklanması gerektiğini belirten sendika, her çalışanın kendi katsayısının hangi verilerle hesaplandığını, verilerin hangi dönemi kapsadığını ve sonuca nasıl itiraz edebileceğini bilmesi gerektiğini ifade etti.

Ek ödeme havuzu artırılmadan uygulanan katsayının yeni bir kaynak yaratmadığına dikkat çeken Hekim Birliği, mevcut dağıtım içinde katsayısı yüksek olanlarla düşük olanlar arasındaki farkın artabileceğini savundu. Mevzuattaki tavan sınıra takılan yüksek katsayılı çalışanların hak edişlerinde beklenen artışın gerçekleşmeyebileceğini belirten sendika, bu durumun gelir farklılıklarını büyütebileceğini ve emeğin karşılığının tam olarak ödenmemesine yol açabileceğini bildirdi.

“Branşların çalışma koşulları dikkate alınmalı”

Bazı branşlarda görev yapan hekimlerin katkısının yalnızca bireysel muayene veya doğrudan hastaya uygulanan işlem sayısıyla ölçülemeyeceğini vurgulayan sendika, branşların hizmet niteliğinin, çalışma koşullarının, altyapı imkânlarının ve sağlık tesisinin toplam hizmetine katkısının da değerlendirmeye alınması gerektiğini kaydetti.

Hekimin doğrudan kontrol edemediği iş yükü ve altyapı koşullarının esas alınmasının bazı branşlarda hakkaniyetsiz sonuçlar doğurabileceğini belirten Hekim Birliği, diş hekimleri açısından da uygulamanın kapsamının ve katsayı hesabının açık biçimde izah edilmesini istedi.

Sendika, BHK Usul ve Esasları’nda diş hekimlerine ilişkin hesaplama yönteminin ağız ve diş sağlığı merkezleri ile hastaneler bakımından düzenlendiğini hatırlatarak farklı sağlık tesisi türlerinde çalışan diş hekimlerinin hangi yöntemle değerlendirildiğinin ve bu yöntemin teşvik ödemelerine etkisinin Bakanlık tarafından şeffaf biçimde açıklanması gerektiğini bildirdi.

Hukuki düzenleme sınırlarına dikkat çekildi

Anayasa’nın 124’üncü maddesi uyarınca düzenleyici işlemlerin kanunlara aykırı olamayacağını belirten Hekim Birliği Sendikası, Ek Ödeme Yönetmeliği’nde BHK’nın 1,0 ile 1,4 arasında ve bireysel hedef göstergelerine göre tanımlandığını, ayrıntıların belirlenmesinin ise Bakanlığa bırakıldığını ifade etti.

Bakanlığın bu yetkisini kullanırken yönetmelikteki sınırları aşmaması gerektiğini vurgulayan sendika, çalışanların mali haklarını etkileyen kriterlerin açık, erişilebilir ve denetlenebilir olması gerektiğini kaydetti.

Açıklamada, Danıştay 8’inci Dairesinin yakın tarihli bir kararına da dikkat çekildi. Kararda yönetmelik, tebliğ, genelge, yönerge ve benzeri işlemlerin kanuni çerçeveyi aşarak kanunda bulunmayan yeni hak ve yükümlülükler oluşturamayacağının vurgulandığı belirtildi. Söz konusu kararın farklı bir uyuşmazlığa ilişkin olduğunu ifade eden sendika, kararda ortaya konulan düzenleme yetkisinin sınırlarına ilişkin ilkenin BHK uygulamasının hukuki denetimi açısından da önem taşıdığını bildirdi.

BHK’nın iptali için dava açıldı

Hekim Birliği Sendikası, BHK düzenlemesinin iptali istemiyle dava açtığını duyurdu. Yargı süreci devam ederken Sağlık Bakanlığı’na çağrıda bulunan sendika, çalışanların gelirlerinde oluşan kayıpların ve sahadaki uygulama sorunlarının giderilmesini, hesaplamaların kişiye özel olarak açıklanmasını ve itiraz süreçlerinin erişilebilir hâle getirilmesini istedi.

Sağlık hizmetinin ekip çalışmasına dayandığını vurgulayan Hekim Birliği, sağlık profesyonellerini birbirine rakip hâle getiren, çalışma barışını bozan ve gelir adaleti konusunda güvensizlik oluşturan uygulamanın yeniden değerlendirilmesi gerektiğini belirtti.

Sendika, ek ödeme sisteminin emeği, hizmetin niteliğini, branşların çalışma koşullarını ve sağlık hizmetine gerçek katkıyı gözeten, şeffaf ve hakkaniyetli bir yapıya kavuşturulması çağrısıyla açıklamasını tamamladı.