Yıllık izin, işsizlik maaşı, kıdem tazminatı ve evden çalışma...

Normalleşme kapsamında Kısa Çalışma Ödeneği (KÇÖ) ve işten çıkarma yasağı 30 Haziran’da bitiyor. Peki yeni dönemde çalışanın yıllık izin, işsizlik maaşı, kıdem tazminatı ve evden çalışma konularındaki hakları neler olacak? İşte ayrıntılar...

Güncel 22.06.2021, 10:41
Yıllık izin, işsizlik maaşı, kıdem tazminatı ve evden çalışma...

Korona vakasının Türkiye’de ilk görüldüğü 11 Mart 2020’den sonra pandeminin çalışana ve işverene yükünü hafifletmek için ilk kez 26 Mart 2020’de 3 ay süre için devreye alınan ve aralıklarla uzatılan Kısa Çalışma Ödeneği (KÇÖ), 30 Haziran 2021’de sona eriyor. İşten çıkarma (fesih) yasağı, ücretsiz izin ve ücretsiz izne gönderilenlere yapılan aylık 1.500 liralık nakdi destek de 30 Haziran’da bitiyor. Yani 8 gün kaldı. İş dünyasında özellikle kısa çalışmanın uzatılması yönünde beklenti var.

Peki kısa çalışma ve veişten çıkarma yasağıuzatılmazsa, 1 Temmuz itibarıyla çalışma hayatını neler bekliyor? Çalışanların hakları ne olacak? Çalışanların işe adaptasyonu nasıl sağlanacak? Bunlar, cevabı en çok merak edilen sorular. Çalışanlar özellikle işsizlik maaşı, evden çalışma, kıdem tazminatı ve yıllık izin haklarının kısa çalışmadan nasıl etkilendiğini ve normalleşme sürecinde kendilerini nelerin beklediğini öğrenmek istiyor. Bu konuların detaylarını ve olası ihtimalleri araştırdık.

TAZMİNAT HESABI

Kısa Çalışma Ödeneği (KÇÖ) alınan sürenin, kıdem tazminatına esas sürenin hesabında dikkate alınıp alınmayacağı hususunda İş Kanunu’nda açıklık bulunmuyor. Ancak yargı kararlarına göre, Kısa Çalışma Ödeneğialınan dönemin kıdem tazminatının hesabında kıdem (çalışma) süresine dahil edilmesi gerekiyor. Yargıtay’ın yakın tarihli bir kararında kıdem tazminatına esas aylık ücretin nasıl hesaplanacağı şöyle anlatıldı:

BRÜT ÜCRETE BAKILIR

“Kıdem tazminatı hesabında dikkate alınması gereken ücret, işçinin brüt ücretidir. O halde, kıdem tazminatı, işçinin fiilen eline geçen ücreti üzerinden değil, sigorta primi, vergi, sendika aidatı gibi kesintiler yapılmaksızın belirlenen brüt ücret göz önünde tutularak hesaplanır. Tazminata esas aylık ücret, saat ücretinin önce 7.5, sonra da 30 ile çarpımı sonucu belirlenmelidir. Aksine, aylık ücretin tespitinin işçinin fiilen çalıştığı gün sayısı üzerinden hesaplanması doğru olmaz.”

İŞSİZLİK MAAŞI ALINABİLECEK Mİ?

Kısa çalışma ve ücretsiz izin uygulamaları nedeniyle çalışanlar kısmen veya tamamen işten uzak kaldı. Bu sürenin işsizlik maaşına etki edip etmeyeceği önemli. Çünkü normal şartlarda işsizlik maaşından yararlanabilmesi için işçinin son 3 yılda 600 gün priminin olması ve son 120 gün de aynı işyerinde iş akdinin devam etmesi gerekiyor. Ancak pandemi nedeniyle eğer işçinin son 3 yılda 600 günlük primi varsa, son 120 gün şartı hem Kısa Çalışma Ödeneği’nde hem ücretsiz izinde yerine gelmiş oluyor.

SÜREDEN DÜŞÜLMÜYOR

Kısa çalışmada ve ücretsiz izinde geçen süreler, işsizlik maaşından düşülmüyor. Adına en az 600 gün prim ödenene 6 ay, 900 gün prim ödenene 8 ay, 1080 gün prim ödenene ise 10 ay boyunca işsizlik maaşı bağlanıyor. İşsizlik maaşı 2 bin 840 lirayı geçemiyor. En düşük işsizlik maaşı ise 1.420 lira. İşsizlik maaşı için işten çıkış belgesi verildikten sonra ‘30 gün içinde’ İşkur’a başvurmak şart. ‘iskur.gov.tr’ veya ‘e-Devlet’ten başvurulabilir.

YILLIK İZİN KISALIR MI?

Yaz geldi, tatil planları yapılmaya ve izin kullanımları da artmaya başladı. Peki, kısa çalışma, ücretsiz izin, kısıtlamalarda işyerinin mecburi olarak kapandığı dönemler işçilerin yıllık izin sürelerini etkiledi mi? İş Kanunu uyarınca, kısa çalışmada geçen süreler yıllık izin hesabında dikkate alınır. Fakat, pandemi dolayısıyla geçici olarak işten çıkarma yasağı boyunca işverene işçiyi ücretsiz izne ayırma yetkisi verildi. İşçinin iradesi dışında işverence ücretsiz izne çıkartılmış olan işçilerin ücretsiz izinde geçen sürelerinin yıllık ücretli izin hesabında dikkate alınması gerekiyor. Ancak uygulamada bu konuda anlaşmazlık yaşanabileceği ifade ediliyor. ’

UZAKTAN’ MESAİ DEVAM EDECEK Mİ?

Birçok şirket salgın döneminde evden çalışma (uzaktan) sistemine geçmişti. Çalışma hayatındaki bu yeni dönemin nasıl olacağıyla ilgili usul ve esaslar bir yönetmelikle belirlenmişti. Yönetmeliğe göre; uzaktan çalışma ilişkisi yazılı onay ve sözleşmeye dayalı olmak zorunda. Aynı yönetmelikte uzaktan çalışmanın işyerinin tamamında veya bir bölümünde uygulanacak olması halinde uzaktan çalışmaya geçiş için işçinin talebi veya onayı aranmayacağı maddesi de vardı.

İŞÇİNİN ONAYI ŞART

Ancak kısa çalışmanın bitiyor olması, koronavirüsün de zorlayıcı neden olmaktan çıkması anlamına geleceği için uzaktan çalışan işçilerin artık bu konuda onaylarının alınması gerekecek. Dolayısıyla işveren işçinin onayı olmadan, uzaktan çalışmayı zorlayamayacak. Ayrıca uzaktan çalışan işçilerin hali hazırdaki sözleşmelerinin revize edilmesi ya da ek bir protokol ile uzaktan çalışılan günlere ilişkin maddi ve sosyal hakların düzenlenmesi gerekecek. (CNN)

Yorumlar (0)
banner83
36
açık
banner84
banner82
Namaz Vakti 27 Temmuz 2021
İmsak 04:21
Güneş 06:01
Öğle 13:23
İkindi 17:15
Akşam 20:35
Yatsı 22:08
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Beşiktaş 40 84
2. Galatasaray 40 84
3. Fenerbahçe 40 82
4. Trabzonspor 40 71
5. Sivasspor 40 65
6. Hatayspor 40 61
7. Alanyaspor 40 60
8. Karagümrük 40 60
9. Gaziantep FK 40 58
10. Göztepe 40 51
11. Konyaspor 40 50
12. Başakşehir 40 48
13. Rizespor 40 48
14. Kasımpaşa 40 46
15. Malatyaspor 40 45
16. Antalyaspor 40 44
17. Kayserispor 40 41
18. Erzurumspor 40 40
19. Ankaragücü 40 38
20. Gençlerbirliği 40 38
21. Denizlispor 40 28
Takımlar O P
1. Adana Demirspor 34 70
2. Giresunspor 34 70
3. Samsunspor 34 70
4. İstanbulspor 34 64
5. Altay 34 63
6. Altınordu 34 60
7. Ankara Keçiörengücü 34 58
8. Ümraniye 34 51
9. Tuzlaspor 34 47
10. Bursaspor 34 46
11. Bandırmaspor 34 42
12. Boluspor 34 42
13. Balıkesirspor 34 35
14. Adanaspor 34 34
15. Menemenspor 34 34
16. Akhisar Bld.Spor 34 30
17. Ankaraspor 34 26
18. Eskişehirspor 34 8
Takımlar O P
1. Man City 38 86
2. M. United 38 74
3. Liverpool 38 69
4. Chelsea 38 67
5. Leicester City 38 66
6. West Ham 38 65
7. Tottenham 38 62
8. Arsenal 38 61
9. Leeds United 38 59
10. Everton 38 59
11. Aston Villa 38 55
12. Newcastle 38 45
13. Wolverhampton 38 45
14. Crystal Palace 38 44
15. Southampton 38 43
16. Brighton 38 41
17. Burnley 38 39
18. Fulham 38 28
19. West Bromwich 38 26
20. Sheffield United 38 23
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 38 86
2. Real Madrid 38 84
3. Barcelona 38 79
4. Sevilla 38 77
5. Real Sociedad 38 62
6. Real Betis 38 61
7. Villarreal 38 58
8. Celta de Vigo 38 53
9. Granada 38 46
10. Athletic Bilbao 38 46
11. Osasuna 38 44
12. Cádiz 38 44
13. Valencia 38 43
14. Levante 38 41
15. Getafe 38 38
16. Deportivo Alaves 38 38
17. Elche 38 36
18. Huesca 38 34
19. Real Valladolid 38 31
20. Eibar 38 30